Kürdistan Bölgesi Başbakanı bir törende “Kürdistan’da Biyoçeşitlilik” projesini duyurdu ve vatandaşlardan bilgi ve görseller sunarak Kürdistan’ın doğal yaşamının korunmasına ve belgelenmesine katkıda bulunmalarını istedi. Şunları söyledi: “Hepimizin çevrenin korunması ve geliştirilmesi kültürüne bağlı olmasını, doğamıza ve çevremize saygı göstermesini umuyorum.”
20 Ekim 2026 Salı günü öğleden sonra Kürdistan Bölgesi Başbakanı Mesrur Barzani, özel bir törende “Kürdistan’da Biyoçeşitlilik” projesini duyurdu. Bu proje, Kürdistan Vakfı’nın (Kurdistan Foundation) Kürdistan Bölgesi’ndeki hayvanları, bitkileri ve önemli bölgeleri kaydetmek, tanıtmak, araştırmak ve korumak amacıyla geliştirdiği önemli bir girişimdir.
Başbakan konuşmasında Kürdistanlı yurttaşlardan bilgi, görüş, öneri, görsel ve doğal belgelerini sunarak bu girişime destek olmalarını, Kürdistan ekosisteminin tanıtılması ve belgelenmesine ve doğasının korunmasına katkıda bulunmalarını istedi.
Kürdistan Bölgesi Başbakanı’nın konuşma metni:
Rahman ve Rahim olan yüce Allah’ın adıyla
Tüm değerli konuklara hoş geldiniz diyorum; sefalar getirdiniz. Aranızda bulunmaktan mutluluk duyuyorum.
Bugün, “Kürdistan’da Biyoçeşitlilik” başlığı altında çok önemli, özel ve istisnai bir projeyi duyuruyoruz. Bu, Kürdistan Vakfı’nın bir başka önemli girişimidir. Projenin amacı, Kürdistan Bölgesi’ndeki hayvanları, bitkileri ve önemli bölgeleri kaydetmek ve tanıtmak, çeşitli bitki ve hayvan türlerini belirlemek, ardından bunların korunması için araştırma ve incelemeler yapmaktır.
Bu girişim, Kürdistan’ın zengin ve renkli doğasının çeşitli unsurlarını dünyaya daha fazla tanıtma yolunda çok önemli bir adımdır. Bu nedenle bu önemli projenin yürütücüleri, denetçileri, danışmanları ve tüm çalışanlarına teşekkür ediyor; başarılarının ve çalışmalarının devamının gelmesini diliyor, kendilerine ve Kürdistan Bölgesi Hükümeti’ne tam desteğimi ilan ediyorum.
Değerli konuklar,
Yüce Allah Kürdistan’a güzel, gönül okşayan ve özenle donatılmış bir doğa bahşetmiştir. Ancak ne yazık ki Kürdistan düşmanlarının savaşları, istilaları ve saldırıları nedeniyle bu güzel doğa son yüzyıl boyunca büyük yıkım, tahribat ve dönüşümlerle karşı karşıya kalmıştır. Özellikle eski Irak rejimi döneminde Kürdistan’daki binlerce köy ve yerleşim yakılmış ve yıkılmıştır. Kürdistan’ın dağları, pınarları, yayla ve turizm bölgeleri havaya uçurulmuş; hayvanları, canlıları ve ormanları yok edilmiş, Kürdistan halkına ve güzel doğasına karşı kimyasal ve yasaklı silahlar kullanılmıştır.
Her ne kadar Mart 1991’deki görkemli ayaklanmanın ardından Kürdistan’daki köy ve yerleşimlerin büyük bir bölümü yeniden inşa edilmiş ve Kürdistan Bölgesi Hükümeti’nin imkânları ölçüsünde bu bölgelere hizmet götürülmüş olsa da hâlâ daha fazla hizmete, korumaya ve kalkınmaya ihtiyaç duyuyoruz.
Şüphesiz doğanın ve çevrenin korunması yalnızca hükümetin görevi değildir; Kürdistan halkının her bir ferdi çevreyi korumak için çaba göstermelidir, çünkü bu hepimizin ortak sermayesi ve varlığıdır. Çevreyi korumak yalnızca onu temiz tutmak anlamına gelmez; ağaçların, suyun, ormanların ve hayvanların korunmasını da kapsar. Hepimizin çevrenin korunması ve geliştirilmesi kültürüne bağlı olmasını, çevremize saygı göstermesini ve onu kendi evimiz gibi korumasını umuyorum.
Bu çerçevede bu proje, Kürdistan’ın çevresini ve doğasını koruma ve daha modern, bilimsel bir şekilde tanıtma yönünde önemli bir girişime dönüşecek; amacı Kürdistan’daki yaban hayatını ve doğal canlıları uzun vadede korumak olan, Kürdistan Bölgesi’ndeki biyoçeşitlilik konusunda güvenilir bir platform ve merkez olacaktır. Özellikle de artık büyük iklim değişikliklerinin yaşandığı bir çağda bulunuyoruz. Bu olgu bölgemizin ve dünyanın önüne büyük zorluklar ve sorunlar koymuştur; bu zorluklarla mücadele etmek için kendimizi mümkün olan her şekilde hazırlamalıyız.
Burada Kürdistanlı yurttaşlardan bilgi, görüş, öneri, fotoğraf ve doğal belgelerini sunarak bu programa destek olmalarını, Kürdistan’ın biyoçeşitliliğinin tanıtılması ve belgelenmesine ve doğasının korunmasına katkıda bulunmalarını rica etmek istiyorum.
Bu ulusal projede araştırmacıların verileri, bilimsel kaynaklar ve görseller biodiversity.krd internet sitesi ile canlı ve akıllı bir harita üzerinden sunulacak; böylece araştırmacılar, akademik kurumlar, eğitim, bilinçlendirme ve planlama için ortak bir kaynağa dönüşecektir. Görsellerin ve kaynakların sahiplerinin belirtileceği, eksikliklerin de açıkça dile getirileceği bir yer olacaktır.
Kürdistan Bölgesi’nin doğal zenginliğini anlamaya yönelik bilimsel bir adım olarak bu özel proje hayata geçirilmiştir. Projede şimdiye kadar kaydedilen toplam tür sayısı 2,252’ye ulaşmıştır (858 hayvan türü ve 1,408 bitki türü dahil). Bu büyük ulusal çalışmayı gerçekleştirmek ve türleri belirlemek üzere şu kişilerden oluşan uzman ve çok disiplinli bir ekip çalışmıştır:
8 Bölge Birimi ekip üyesi
8 araştırmacı
4 fotoğrafçı
2 yazar
Projenin özel danışmanıyla birlikte
Belirttiğim çalışmalar daha çok Irak Kürdistan Bölgesi’ne odaklanmış ve kaydedilenlerin çoğu Irak Kürdistan Bölgesi’nin vilayetleri ve bağımsız idareleriyle ilgilidir. Ancak siyasetten bağımsız olarak, Kürdistan toprağı sayılan her yerde buna önem verilmesini ve Kürdistan topraklarının her karışında bulunan hayvanlar ile bitkilerin de kaydedilmesini umuyorum; gerek Kürdistan Bölgesi’nde gerekse komşu ülkelerde, Kürdistan Bölgesi dışındaki yerlerde. Kürdistan toprağının her yerinde bu konuya önem verilmesini ve bu bilgi ve verilerin toplanmasını umuyorum; çünkü bu, bilimsel açıdan daha fazla bilgi ve veri sunulmasını ve hepimiz için değerli olan bu önemli doğal zenginliğe daha fazla önem verilmesini sağlayacaktır.
Bir diğer görev yalnızca kayıt altına almak değil, bu hayvanlar ve bitkileri korumaktır. Onları korumak hepimizin görevidir; hükümetin, her bir vatandaşın ve çevreyi seven, doğaya saygı duyan herkesin görevidir.
Bir kez daha bu önemli projenin çalışanlarına ve tüm personeline teşekkür ediyor, başarılar diliyorum.
Kürdistan’ımız bayındır olsun; hepimizin Kürdistan’ın renkli doğasını koruma projesinin bir parçası olmasını umuyorum.
Hepinizin emeğine sağlık.
