Lêkolînerên Zanîngeha Kalîforniyayê û NASA eşkere kirin ku bandora cemedê «Thwaites», ku bi cemedê «Rojên Dawiyê» tê naskirin, li ser bilindbûna asta deryayan du qatî pêşbîniyan e û heta sala 2100 a zayînî dê bibe sedema bilindbûna 30 mîlîmetreyî ya asta ava okyanûsan.
Lêkolînerên Zanîngeha Kalîforniyayê li Irvînê û Laboratuwara Jet Propulsionê ya girêdayî NASAyê dîtine ku beşdariya mezintirîn cemeda li ser Erdê, bi navê «Rojên Dawiyê», di bilindkirina asta okyanûsan de dê du qatî texmînên berê be. Li gorî kovara (Nature Communications), heta bêyî bilindbûna zêdetir a germahiya Erdê jî, beşdariya vê cem edê di bilindbûna asta deryayan de heta sala 2100 dê bigihîje 30 mîlîmetreyan, lê pêşbîniyên berê nîvê vê hêjmarê bûn.
Di lêkolînê de hatiye gotin ku daneyên tora satelîtan a ICEYE ya Fînlandiyayê di 20 salên borî de bûn bingeha vê pêşbîniya nû; bi vî awayî hatiye tomarkirin ku ava germ a deryayê çend kîlometreyan di bin bingeha vê cem edê de dikeve hundir û di dema pêlavê de wê bilind dike, û pêlavên germ helandina wê ya di beşa bingehîn de bileztir dikin.
Cemeda «Thwaites» ji ber ku ew cemedê herî mezin ê li ser Erdê ye, firehiya wê nêzî 120 kîlometreyan e û ji sêyek ji hemû cemedên winda yên Antarktîkayê pêk tê, bi navê «Rojên Dawiyê» hatiye navandin. Lê li gorî Matia Poinelli, lêkolînerê laboratuwara NASAyê, niha rêza çiyayên «Mugino» astengiya şemitîn û ketina vê cem edê nav okyanûsê dike, herçendî modelên kompîturê îhtîmala 60 ji sedê hilweşîna vê rêza çiyayan heta dawiya sedsala bîst û yekê nîşan dane.
Di dawiya vê raporê de, Eric Rignot, profesorê zanistên Erdê li Zanîngeha Kalîforniyayê, destnîşan kiriye ku modela nû, ji ber ku rêbazên herî berfireh ên pêvajoyên fîzîkî dihewîne, dikare pêvajoya helandina cem edê bi tevahî şêwe bike û pêşbîniyên wê ji modelên berê du qat rasttir û bawerbartir in.







