عەباس عێراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران، ئەمریکا بە پێشێلکردنی ڕێککەوتننامەی لێکتێگەیشتن تۆمەتبار دەکات و جەخت دەکاتەوە کە تاران بە پێچەوانەی واشنتنەوە، تاوەکو ئێستا هەموو بەڵێنەکانی خۆی جێبەجێ کردووە.
عەباس عێراقچی، وەزیری دەرەوەی ئێران، ڕۆژی شەممە 11ی تەممووزی 2026، لە پەیامێکی فەرمیدا کە لە هەژماری خۆی لە تۆڕی کۆمەڵایەتی "X" بڵاویکردەوە، ڕایگەیاند کە وڵاتەکەی "وەفای بە قسەکانی کردووە" سەبارەت بەو لێکتێگەیشتننامەیەی کە لەگەڵ ئەمریکا واژۆ کراوە. ئەم لێدوانەی عێراقچی وەک وەڵامێکی ڕاستەوخۆ دێت بۆ بڕیارەکەی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، کە تێیدا کۆتاییهاتنی ئاگربەستی لەگەڵ ئێران ڕاگەیاندبوو، هەرچەندە ئامادەیی خۆشی بۆ دەستپێکردنی گەڕێکی نوێی گفتوگۆکان نیشان دابوو.
وەزیری دەرەوەی ئێران لە پەیامەکەیدا بە توندی هێرشی کردە سەر وەزیری خەزێنەی ئەمریکا و بە "ناوچەوان" ناوی برد، و تۆمەتباری کرد بەوەی کە بڕگەی 9ی لێکتێگەیشتننامەکەی پێشێل کردووە. بەپێی زانیارییەکان، ئەم بڕگەیە بە ڕاشکاوی ئاماژە بەوە دەکات کە نابێت ئەمریکا هیچ هێزێکی سەربازیی زیادە و نوێ لە ناوچەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا بڵاوە پێ بکات. عێراقچی جەختی کردەوە کە تاران هەموو مەرجەکانی ڕێککەوتنەکەی جێبەجێ کردووە، بەڵام واشنتن لە ڕێگەی زیادکردنی هێز و فشارە ئابوورییەکانەوە، بنەماکانی ڕێککەوتنەکەی تێکداوە.
ئەم ئاڵۆزییە نوێیە دوای ئەوە دێت کە دۆناڵد ترەمپ ڕۆژی چوارشەممە ڕایگەیاند کە ئیدی پابەند نابێت بە ڕێککەوتنی ئاگربەست لەگەڵ تاران و فەرمانی بۆردومانکردنی چەند ناوچەیەکی لە ناوخۆی ئێران دەرکرد. ترەمپ لە لایەکەوە هەڕەشەی سەربازیی توند دەکات و مووشەکەکانی بە "ئامادە بۆ هاویشتن" وەسف دەکات، لە لایەکی دیکەشەوە دەرگای بۆ گفتوگۆی نوێ بە مەرجی جیاواز کردووەتەوە. ئەم شێوازە لە مامەڵەکردن لە لایەن تارانەوە وەک "شەرەنیزی و پێشێلکاریی نێودەوڵەتی" سەیر دەکرێت و بووەتە هۆی ئەوەی کە هەوڵە دیپلۆماسییەکان بۆ هێورکردنەوەی دۆخەکە بگەنە بنبەست.
هۆشدارییەکانی عێراقچی لە کاتێکدایە کە گرژییەکانی گەرووی هورمز و پێکدادانەکانی لوبنان کاریگەریی گەورەیان لەسەر سەقامگیریی جیهانی دروست کردووە. وڵاتانی نێوەندگیر وەک سویسرا و پاکستان و قەتەر، لە هەوڵێکی بێپشوودان بۆ ئەوەی ڕێگری لە هەرەسهێنانی تەواوەتی ئەو لێکتێگەیشتنە بگرن کە ئامانجی کۆتاییهێنان بوو بە شەڕ. چاوەدێرانی سیاسی لە BBC ئاماژە بەوە دەکەن کە تۆمەتبارکردنی واشنتن بە پێشێلکردنی بڕگەی 9، ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە ئێران دەیەوێت لە ڕێگەی یاسایی و دیپلۆماسییەوە فشار بخاتە سەر ئەمریکا تاوەکو هێزە زیادەکانی لە ناوچەکە بکشێنێتەوە، پێش ئەوەی هیچ گفتوگۆیەکی نوێ دەست پێ بکات.
پێداگریی عێراقچی لەسەر ئەوەی کە تاران "وەفای بە بەڵێنەکانی کردووە"، پەیامێکە بۆ کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی کە بەرپرسیارێتیی هەر پەرەسەندنێکی سەربازی لە ناوچەکەدا دەخاتە ئەستۆی واشنتن. لە کاتێکدا کە مووشەکەکانی ئەمریکا لە ئامادەباشیدان و ئێران بە درۆنەکانی بنکەکانی ئەمریکا لە کەنداو دەکاتە ئامانج، جیهان چاوەڕێی ئەوە دەکات ببێنێت ئایا لێدوانەکەی ترەمپ بۆ "مباحثاتی نوێ" دەبێتە واقیع، یان هۆشدارییەکانی عێراقچی سەرەتایەک دەبێت بۆ هەڵوەشاندنەوەی یەکجارەکی هەموو ڕێککەوتنەکان و بەرەوڕووبوونەوەی ڕاستەوخۆ.
