موجتەبا خامنەیی، ڕێبەری نوێی کۆماری ئیسلامی، لە پەیامێکی فەرمیدا بۆ باوکی، جەخت لەسەر تۆڵەسەندنەوەیەکی سەخت لە بکوژانی عەلی خامنەیی و قوربانیانی جەنگەکانی ئەم دواییە دەکاتەوە.
دوای تێپەڕبوونی نزیکەی 4 مانگ بەسەر ئەو هێرشە ئاسمانییانەی کە بوونە هۆی کوژرانی عەلی خامنەیی، ڕێبەری پێشووی ئێران، موجتەبا خامنەیی کوڕی لە یەکەم پەیامی فەرمیدا کە ئاراستەی باوکی کردووە، بەڵێنی تۆڵەسەندنەوەیەکی "وێرانکەر" دەدات. لەم پەیامەدا کە لە لایەن میدیاکانی تارانەوە بڵاوکراوەتەوە، موجتەبا خامنەیی جەخت دەکاتەوە کە ڕێبازی باوکی بەردەوام دەبێت و دەڵێت: "پەیمانت پێ دەدەین تۆڵەی خوێنی پاکت و هەموو شەهیدانی ئەم دوو جەنگە لە بکوژە تاوانبار و ڕیسواکان بکەینەوە." ئەم لێدوانە وەک ئاماژەیەک بۆ بەردەوامیی گرژییەکان لەگەڵ ئەمریکا و ئیسرائیل دەبینرێت کە تاران بە بەرپرسیاری سەرەکیی کوژرانی سەرکردەکانی دەزانێت.
پەیامەکەی موجتەبا خامنەیی لە کاتێکدایە کە ناوچەکە لەناو دوو جەنگی گەورە و سەختدایە؛ یەکەمیان ململانێی ڕاستەوخۆ لەگەڵ ئیسرائیل لە بەرەی لوبنان، و دووەمیان ڕووبەڕووبوونەوەی سەربازی لەگەڵ ئەمریکا لە گەرووی هورمز و ناوخۆی خاکی ئێران. بەکارهێنانی دەستەواژەی "بکوژە ڕیسواکان" ئاماژەیەکی ڕاشکاوە بۆ ئیدارەی دۆناڵد ترەمپ و تێلئەڤیڤ، کە لە ماوەی ڕابردوودا چەندین ناوەندی هەستیاریان لە ناوخۆی ئێران بۆردومان کردووە. ئەم پەیامە هەوڵێکە بۆ کۆکردنەوەی جەماوەر و بەهێزکردنی ورەی هێزە چەکدارەکانی ئێران، لە کاتێکدا کە غەیبەتی درێژخایەنی موجتەبا گومانی زۆری لەسەر توانای بەڕێوەبردنی وڵات دروست کردبوو.
شیکارەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە بەڵێنی "تۆڵەسەندنەوەی خوێن" لە فەرهەنگی سیاسیی ئێراندا بە واتای ئەنجامدانی ئۆپەراسیۆنی سەربازیی گەورە دێت. لە ساڵی 2026دا، کە ئاستی پێکدادانەکان گەیشتووەتە لووتکە، ئەم پەیامە دەکرێت ببێتە سەرەتایەک بۆ گەڕێکی نوێ لە هێرشە مووشەکی و درۆنییەکان بۆ سەر بنکەکانی ئەمریکا لە کوێت، قەتەر و بەحرەین، کە پێشتر ئێران هەڕەشەی لێکردبوون. تاران دەیەوێت بە جیهان بڵێت کە کوژرانی عەلی خامنەیی نەبووەتە هۆی هەرەسهێنانی کۆماری ئیسلامی، بەڵکو کوڕەکەی بە هەمان "ستراتیژیی سەخت"ەوە دەسەڵاتی گرتووەتە دەست.
لە لایەکی دیکەوە، دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، پێشتر هۆشداری دابوو کە مووشەکەکانی لە ئامادەباشی تەواودان بۆ وەڵامدانەوەی هەر هەوڵێکی تیرۆرکردن یان هێرشی تۆڵەسەندنەوە. ئەم ئاڵوگۆڕی هەڕەشانە ئاسۆی هەر جۆرە لێکتێگەیشتنێکی دیپلۆماسیی لێڵ کردووە، سەرەڕای هەوڵەکانی وڵاتانی نێوەندگیر وەک سویسرا و پاکستان. پەیامەکەی موجتەبا خامنەیی تەنها بۆ دەرەوە نییە، بەڵکو هەوڵێکە بۆ جێگیرکردنی پێگەی خۆی لە ناوخۆ و وەڵامدانەوەی ئەو دەنگۆیانەی کە باسیان لە کوژرانی یان بێدەسەڵاتیی ئەو دەکرد لە دوای کوژرانی باوکی و خێزانەکەی لە هێرشەکانی 4 مانگ لەمەوبەردا.
دۆخی ئێستای تاران و کاردانەوەی چاوەڕوانکراوی واشنتن، مەترسییەکانی "بە سووریا کردن"ی ناوچەکەی زیاتر کردووە. لە کاتێکدا کە ئاماری قوربانیانی جەنگی لوبنان 4000 کەسی تێپەڕاندووە و ئامادەباشیی سەربازی لە بەرزترین ئاستدایە، لێدوانەکانی موجتەبا خامنەیی دەبنە پریشکێکی مەترسیدار کە ڕەنگە جەنگەکە بەرەو قۆناغێکی وێرانکەرتر بەرێت. جیهان ئێستا بە وردی چاودێری ئەوە دەکات کە ئایا ئەم "پەیمانە بۆ تۆڵەسەندنەوە" دەبێتە واقیعێکی سەربازی لەسەر زەوی، یان تەنها وەک شەڕێکی دەروونی لەناو قەیرانە قووڵەکانی ئێراندا دەمێنێتەوە.
